Doğru Tercih


İnsanlar hayatları boyunca küçük ya da büyük tercihler yaparak geleceklerini yönetirler. Bu tercihlerin bir kısmı hatalı olsa dahi hayattan beklentimizi, yaşanacak yıllarımızı pek fazla etkilemez. Ama bazı tercihler vardır ki, kişinin bütün hayatını etkiler. ÖSS sonrası tercihler de gelecek yıllarınızı, statünüzü, iş hayatınızı belirlemede en önemli unsur olacağından, tercihlerinizi yaparken son derece doğru kararlar vermek zorundasınız. Bu nedenle sadece bölümlerin kodlanması ve bir sıralama yaklaşımı yerine hedefleriniz ve tercihleriniz üzerine düşünmelisiniz. Yanlış tercih, heba edilen yıllara, mutsuz ve başarısız mesleki yaşamlara neden olmaktadır. O halde doğru tercih yapmak için aşağıdaki maddeleri göz önünde bulundurmanız yararınıza olacaktır.


Aşağıda tercih listenizi oluştururken hangi konuları dikkate almanız gerektiğini bulacaksınız:

  • Doğru bir tercih listesi oluşturabilmek için öncelikle mesleki hedeflerinizi belirlemeniz gerekir. Mutlu ve başarılı bir meslek yaşamı geçirmek istiyorsanız öncelikle ne tür meslekleri sevdiğinizi, önceliklerinizi, alternatiflerinizi araştırmalısınız.
  • Sahip olduğunuz ilgi, yetenek ve beceriler ile seçmeyi düşündüğünüz mesleklerin gerektirdiklerini karşılaştırmalısınız.
  • Tercih etmeyi düşündüğünüz mesleklerin gelecekteki iş bulma olanakları, toplumsal statüsü, kazancı ve çalışma ortamı gibi konuları araştırarak bunların sizin beklentilerinize uygunluğunu belirlemelisiniz.
  • İl dışı tercihlerinizde, gideceğiniz yere uyum sağlama, ulaşım, barınma vb konuları iyice araştırmalısınız.
  • Vakıf üniversitelerini tercih ederken (özel üniversitelerin) burslu, burssuz vb özel koşullarını göz önünde bulundurmalısınız.
  • ÖSYM tarafından size gönderilen "Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunu" dikkatle incelemelisiniz. Bu kılavuzda, liseden mezun olduğunuz alanın hangi yükseköğretim programlarına ve puan türlerine uygun olduğu, tablolar halinde verilmektedir. Tüm bu tabloları dikkatle incelemelisiniz.
  • Meslek lisesi çıkışlı adaylar için, ek puan alarak tercih edebilecekleri 4 yıllık yükseköğretim programları ve sınavsız geçiş haklarının olduğu 2 yıllık yükseköğretim programları tablolar halinde verilmektedir. Tüm bu tabloları dikkatle incelemelisiniz.
  • Elde ettiğiniz Y-ÖSS puanlarınızı, yüzdelik dilimlerinizi ve başarı sıranızı iyice inceleyerek, tercih edeceğiniz yükseköğretim programlarının koşulları ile karşılaştırmalısınız.
  • Tercih edeceğiniz yükseköğretim programının adaylarda aradığı özel koşulları ve açıklamaları mutlaka dikkatle okumalısınız.
  • Tercihlerinizi yaparken hem istek hem de puan sırasına uygun olmasına dikkat etmelisiniz. Örneğin 4. tercihinizi kazanırsanız "Keşke 7. tercihimi kazansaydım" demeyeceğiniz bir sıralama oluşturunuz.
  • Farklı puan türlerinden tercih yapacaksanız, bu puan türlerinin de kendi içinde tutarlı olarak sıralanmış olmasına dikkat etmelisiniz.
  • İlk birkaç tercihinizde puanınızın yetip yetmeyeceği düşüncesine kapılmadan ideallerinizi göz önüne alarak yapabileceğinizi unutmamalısınız.
  • Yeni açılan, kontenjanı dolmayan, alanı değişen bölümlerin taban puanı ve yüzdelik dilimi belli olmayacağından, bu bölümleri istek sıranıza uygun yerlere yazmalısınız.
  • Eğer "Kesinlikle bir yükseköğretim programına yerleşmeliyim" diyorsanız, Y-ÖSS puanlarınızdan ve yüzdelik dilimlerinizden mümkün olduğunca aşağıda tercihler yapmanızın şansınızı arttıracağını unutmamalısınız.
  • Kazansanız bile kaydolmayı düşünmediğiniz hiçbir programa tercih listenizde yer vermeyiniz. Çünkü bir programa yerleştiğiniz taktirde, kayıt yaptırsanız da yaptırmasanız da bir sonraki yıl AOBP' nizin çarpılacağı katsayıların yarı yarıya düşeceğini unutmamalısınız. (Açıköğretimin kontenjansız programları hariç)


TERCİH HATALARI
  • Farklı puan türünden ve önlisansdaki alanıyla uyuşmayan bölümler seçmek
  • Tercih listesini doldurmak için istek dışı okullar yazmak
  • Bölümlerin özel şartlarına dikkat etmeden tercih yapmak
  • Kodlama hatası yapmak
  • Meslekleri ve üniversitelerin bulunduğu şehirleri tanımadan tercih yapmak
  • Üniversite ve bölüm sınırlaması yaparak kazanma şansını azaltmak